Posts Tagged ‘kawa’
„Z zielonej robię się czarna, potem jestem miażdżona, aż w końcu w najczystsze złoto zostaję przemieniona”. Kiedy oliwka dojrzewa na drzewie, zmienia kolor z zielonego na lśniąco czarny. Ale pod jej ciemną skórką kryje się „złoto”, które czeka na wydobycie. Z miażdżonych dojrzałych oliwek wypływa złocisty płyn, który od tysięcy lat gości na stołach śródziemnomorskich domostw. To płynne złoto — oliwa, jest cenionym produktem otrzymywanym z owoców drzew oliwnych. Oliwa pozyskiwana z owoców tych długowiecznych drzew sprawia rozkosz podniebieniu i służy zdrowiu. Osoby stosujące tradycyjną dietę śródziemnomorską cieszą się wyraźnie lepszym zdrowiem. Niedawno na pewnej międzynarodowej konferencji eksperci w zakresie żywienia doszli do wniosku, że włączenie oliwy do jadłospisu ma pozytywny wpływ na zdrowie i długość życia. Może zmniejszyć ryzyko wystąpienia choroby serca czy raka. Stwierdzili, że we wszystkich krajach, gdzie spożywa się typowe śródziemnomorskie potrawy, w których głównym źródłem tłuszczu jest czysta oliwa, zachorowalność na raka jest niższa niż w krajach Europy Północnej.
W świecie pięciu zmysłów króluje smak. Wystarczy, że weźmiesz do ust trochę swej ulubionej potrawy, a natychmiast poczujesz jej przyjemny smak. Skosztowanie czegoś jest nie tylko przyjemnością, lecz także ochroną, gdyż pomaga nam odróżnić to, co możemy zjeść, od tego, co mogłoby nam zaszkodzić, zatruć organizm a nawet doprowadzić do śmierci. Dzięki cudownemu zmysłowi smaku rozkoszujemy się słodyczą świeżej pomarańczy, orzeźwiającym chłodem lodów miętowych, spożywczym smakiem porannej gorzkiej kawy oraz wyszukanymi przyprawami sosu będącego sekretem szefa kuchni. Smak współdziała ze zmysłem węchu.
Podczas spożywania potraw nos jest tak samo ważny jak wargi, gdyż smak zależy od zapachu. Smak ma takie znaczenie, że kojarzą się z nim pewne cechy charakteru. Być może o niektórych ludziach mawiasz, że są słodcy. Z drugiej strony czasem nazywasz kogoś kwaśnym. Człowiek niezadowolony z życia bywa określany mianem zgorzkniałego, jeszcze inny ostry jak pieprz. To samo możemy powiedzieć o smaku różnorodnych potraw i napojów.
Zmysł smaku funkcjonuje w niezwykle skomplikowany sposób. W grę wchodzą procesy chemiczne. Rozpuszczone w ustach substancje chemiczne z jedzenia pobudzają receptory smakowe, znajdujące się w specjalnych otworach na naszym języku. Komórki receptorowe reagują i pobudzają komórki nerwowe (neurony), a te przesyłają impulsy z kubka smakowego do mózgu. Rzecz zdumiewająca, że jeden kubek smakowy może oddziaływać na wiele neuronów, a jeden neuron może przyjmować bodźce z wielu kubków. Nie wiadomo dokładnie, w jaki sposób receptory smakowe i połączony z nimi zawiły system dokonują selekcji.
Pewna Encyklopedia informuje: „Powstające w mózgu wrażenia najwyraźniej są wynikiem przekazywania przez komórki receptorowe złożonych informacji zakodowanych w impulsach elektrycznych”. Z chemicznego punktu widzenia smak wciąż jednak kryje w sobie wiele tajemnic. Na przykład nie jest jasne, dlaczego dodanie kilku kropel kwaśnego soku z cytryny sprawia, że potrawa wydaje się bardziej słona. Co również ciekawe, smak słodki, kwaśny i słony wzbudza w komórkach smakowych impulsy elektryczne, a gorzki prawdopodobnie impulsy chemiczne.